सामग्री पर जैथिन

अल्माती

विकिपीडिया से
अल्माती
Алматы
नगर
अल्मातीके झण्डा
अल्मातीके प्रतीकचिह्न
उपनाम: 
"दक्षिणी राजधानी", "सेब नगर", "बड़ सेब"
के अवस्थिति
अल्माती कजाखस्तानपर अवस्थित
अल्माती
अल्माती
अल्माती (कजाखस्तान)
निर्देशाङ्क: 43°14′24″N 76°54′54″E / 43.24000°N 76.91500°E / 43.24000; 76.91500
देश कजाखस्तान
प्रथम बसावट1000 – 801 ई.पू.
स्थापना1854
नगर रूपे स्थापना1867
जिला8
सरकार
  अङ्गअल्माती नगर मसलिहत
  हाकिमदरहान सतिबालदी
क्षेत्रफल
  नगर752 किमी2 (290 वर्ग मील)
  महानगर
9,395 किमी2 (3,627 वर्ग मील)
उच्चतम ऊँचाई
1,700 मी (5,600 फीट)
न्यूनतम ऊँचाई
500 मी (1,600 फीट)
जनसङ्ख्या
 (1 अप्रैल 2024)[]
  नगर२२,४९,५००[]
  घनत्व2,990/किमी2 (7,750/मील2)
GDP (2024)
  नाममात्र29,241 अरब
प्रथम
  प्रति व्यक्ति₸1,29,36,300
द्वितीय
समयमण्डलयुटिसि+५ (कजाखस्तान समय)
डाक कोड
050000–050063
क्षेत्रीय सङ्केत+7 727[]
आइएसओ ३१६६ सङ्केतALA
वाहन पञ्जीकरण02
एचडिआइ (2022)0.831[]
अत्युच्च · प्रथम
जलवायुDfa

अल्माती (Kazakh: Алматы), पूर्वनाम अलमा-अता, मध्य एसियाके कजाखस्तान देशके भूतपूर्व राजधानी आउ ऊ देशके सबसे बड़ नगर हे । कजाखभाषामे 'अल्माती' शब्दके अर्थ 'सेबके नगर' होवहे । सोवियत सङ्घके जमानामे वर्ष १९२९ से १९९१ तक ई नगर 'अल्मा अता' (अर्थ: 'सेबके पिता') के नामसे ऊ राष्ट्रके 'कजाख सोवियत समाजवादी गणतन्त्र' (Kazakh SSR) विभागके राजधानी होवकरहलै । कजाखस्तानके स्वाधिनताके बाद १९९१ से १९९७ तक ई ऊ देशके राजधानी रहलै किन्तु १९९७ मे अस्ताना कजाखस्तानके नया राजधानी बनलै । एकर बावजूद अल्माती देशके आर्थिक केन्द्र हे आउ एकरामे पूरा राष्ट्रके ९% जनसङ्ख्या बसहे । अल्माती दक्षिणी कजाखस्तानमे किर्गिजस्तानके सीमा भिरुके पहाड़ी इलाकामे स्थित हे । रूसी साम्राज्य खनि १८६७ से १९२१ तक एकरा विएरनी (Верный, Vierny) के नामसे जानल जा हलै जेकर अर्थ रूसीभाषामे 'वफादार' होवहे ।[]

  1. "KAZAKHSTAN: Administrative Division". citypopulation.de. मूलसे 21 जनवरी 2019 के पुरालेखित. अभिगमन तिथि 20 जनवरी 2019.
  2. "Об изменении численности населения города Алматы с начала 2020 года до 1 января 2021 года". Комитет по статистике Министерства национальной экономики Республики Казахстан. मूल से 25 मई 2021 के पुरालेखित. अभिगमन तिथि 17 फरवरी 2021.
  3. DOSM. "Gross domestic product by region for January-December 2024 (GRP)". stat.gov.kz.
  4. "Code of Access". Almaly.almaty.kz. मूलसे 14 अगस्त 2014 के पुरालेखित. अभिगमन तिथि 2 जनवरी 2012.
  5. "Sub-national HDI – Area Database – Global Data Lab". hdi.globaldatalab.org (अङ्ग्रेजी मे). मूलसे 23 सितम्बर 2018 के पुरालेखित. अभिगमन तिथि 21 जुलाई 2021.सीएस१ रखरखाव: नामालूम भाषा (link)
  6. Central Asia: Kazakhstan, Tajikistan, Uzbekistan, Kyrgyzstan, Turkmenistan
    Archived २०१५-०४-०६ at the वेबैक मशीन, Bradley Mayhew, Lonely Planet, 2007, ISBN 978-1-74104-614-4, ... Almaty and its old name, Alma-Ata, literally mean 'father of apples' ...