सामग्री पर जैथिन

तिरुपति

विकिपीडिया से
तिरुपति
తిరుపతి
वेङ्कटेश्वर मन्दिर, अलीपीरि गरुड़ सर्कल, श्री वेङ्कटेश्वर विश्वविद्यालय प्रवेशद्वार, तिरुपति अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलके दृश्य, तिरुमाल पहाड़ीके दृश्य, तिरुपति नगरके रात्रिदृश्य, एपिआइआइसि इएमसि तिरुपतिमे फॉक्सलिङ्क सुविधा, मुख्यद्वार आइआइटि तिरुपति
उपनाम: 
आन्ध्रप्रदेशके आध्यात्मिक राजधानी,विरासत नगरी,भक्तिके नगर
Map
तिरुपति नगर
Lua error in package.lua at line 80: module 'मॉड्यूल:Location map/data/एसिया' not found.
निर्देशाङ्क: 13°39′N 79°25′E / 13.65°N 79.42°E / 13.65; 79.42निर्देशाङ्क: 13°39′N 79°25′E / 13.65°N 79.42°E / 13.65; 79.42
देश भारत
राज्यआन्ध्रप्रदेश
क्षेत्ररायलसीमा
जिलातिरुपति
स्थापना24 फरवरी 1130; 896 वर्ष पूर्व (1130-०२-24)
निगमित (नगरपालिका)1 अप्रैल 1886; 140 वर्ष पूर्व (1886-०४-01)
निगमित (निगम)2 मार्च 2007; 19 वर्ष पूर्व (2007-०३-02)
नामस्रोतवेङ्कटेश्वर
वार्ड50
सरकार
  प्रकारमहापौर-परिषद
  अङ्गतिरुपति नगरनिगम, तिरुपति नगरी विकास प्राधिकरण (टियुडिए)
  महापौरबि आर सिरीशा यादव[] (वाइएसआरसिपि )
क्षेत्रफल
  नगर30.01 किमी2 (11.59 वर्ग मील)
जनसङ्ख्या
 (2011)
  नगर२,९५,३२३
  क्रमआंध्र प्रदेश में 9वां
  घनत्वLua error in Module:Convert at line 1866: attempt to index local 'en_value' (a nil value). (Lua error in Module:Convert at line 1866: attempt to index local 'en_value' (a nil value).)
  महानगर४,६१,९००
साक्षरता[]
  साक्षर229,730
  प्रभावी साक्षरता दर87.55%
भाषा
  आधिकारिकतेलुगु
समयमण्डलयुटिसि+५:३० (भामास)
पिनकोड
517501 (Tirupati city)
क्षेत्रीय सङ्केत+91–0877
भूसङ्केतUN/LOCODE IN TIR[]
भारतके वाहन पञ्जीकरण पट्टिकाOld:AP-03, AP-39, New:AP-40 (2023 से)[]
नामिक जिडिपि (2023-24)२०,४४४ करोड़ (US$२.४२ अरब) []
मुद्राINR
अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलतिरुपति अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थल
घरेलू विमानस्थलतिरुपति विमानस्थल
रेलवे स्टेशनतिरुपति मुख्य रेलवे स्टेशन
पुलिसतिरुपति जिला पुलिस
जालस्थलtirupati.cdma.ap.gov.in

तिरुपति (तेलुगु: తిరుపతి) भारतके आन्ध्रप्रदेश राज्यके तिरुपति जिलामे स्थित एगो नगर हे । ई जिलाके मुख्यालयो हे । ई नगर महत्वपूर्ण हिन्दु मन्दिर तिरुमल वेङ्कटेश्वर मन्दिर आउ अन्य ऐतिहासिक मन्दिरके घर हे । प्रतिवर्ष लाखके सङ्ख्यामे दर्शनार्थी एहाँ आवहथिन । समुद्रतलसे ३२०० फीट ऊँचाई पर स्थिम तिरुमलके पहाड़ी पर बना श्री वैङ्कटेश्‍वर मन्दिर एहाँके सबसे बड़ आकर्षण हे । ढेर शताब्दी पूर्व बनल ई मन्दिर दक्षिण भारतीय वास्तुकला आउ शिल्पकलाके अदभूत उदाहरण हे । तिरुपति बालाजी एक बुधविहार हे प्राचीन समयमे एहाँ पर बौद्ध भिक्षु रहल करहलथिन ।

  1. "Dr. Sirisha elected as Tirupati Corporation Mayor". द हन्स इण्डिया (अङ्ग्रेजी मे). 18 मार्च 2021. अभिगमन तिथि 10 अप्रैल 2022.सीएस१ रखरखाव: नामालूम भाषा (link)
  2. "City profile". Tirupati Municipal Corporation. मूल से 23 दिसम्बर 2015 के पुरालेखित. अभिगमन तिथि 23 दिसम्बर 2015.
  3. 1 2 "Urban Agglomerations/Cities having population 1 lakh and above" (PDF). Provisional Population Totals, Census of India 2011. मूल (PDF) से 27 अक्टूबर 2011 के पुरालेखित. अभिगमन तिथि 30 अप्रैल 2019.
  4. "United Nations – Code for Trade and Transport Locations". अभिगमन तिथि 5 जून 2015.
  5. Ahmed, Sayed (5 अप्रैल 2023). "AP 40G : ఏపీలో ప్రభుత్వ వాహనాలకు కొత్త రిజిస్ట్రేషన్ నంబర్ సిరీస్". वन इण्डिया. अभिगमन तिथि 12 फरवरी 2024.
  6. "Publications". Directorate of Economics and Statistics Government of Andhra Pradesh. अभिगमन तिथि 13 अगस्त 2025.