भारतीय रेल
| भारतीय रेलके लोगो | |
रेलभवन, नया दिल्ली | |
| कम्पनी प्रकार | रेल मन्त्रालय, भारतसरकारके विभागीय उपक्रम |
|---|---|
| उद्योग | रेलवे |
| स्थापित | 8 मई, 1945.[१] 1951 मे राष्ट्रीकृत[१] |
| मुख्यालय | नया दिल्ली , भारत |
सेवा क्षेत्र | भारत |
प्रमुख लोग | • अश्विनी वैष्णव, केन्द्रीय रेलमन्त्री • रावसाहेब पाटिल दानवे, केन्द्रीय रेल राज्यमन्त्री • दर्शना जरदोश, केन्द्रीय रेल राज्यमन्त्री • जय वर्मा सिन्हा, रेलवे बोर्ड अध्यक्ष |
| उत्पाद | इञ्जिन, डिब्बा, अन्य बस्तु |
| सेवा | रेल यातायात, माल-यातायात, अन्य सेवा |
| आय | |
कर्मचारीके सङ्ख्या | 12.27 लाख (2020)[३] |
| मूल कम्पनी | रेल मन्त्रालय (भारत) |
| प्रभाग | 17 रेलवे जोन |
| जालस्थल | भारतीय रेल |
भारतीय रेल (भा रे) भारतसरकार-नियन्त्रित सार्वजनिक रेलसेवा हे । भारतमे रेलजालके कुल लम्बाई 1,15,000 किलोमीटर हे । भारतीय रेल प्रतिदिन लगभग 2 करोड़ 31 लाख (लगभग पूरा आस्ट्रेलिया देसके जनसङ्ख्या बराबर) यात्री आउ 33 लाख टन माल ढोवहे । भारतीय रेलके स्वामित्वमे भारतीय रेलमे 12147 लोकोमोटिव, 74003 यात्री कोच आउ 289185 वैगन हे आउ 8702 यात्री ट्रेन साथे प्रतिदिन कुल 13523 ट्रेन चलहे । भारतीय रेलमे 300 रेलवे यार्ड, 2300 माल ढुलाई आउ 700 मरम्मत केन्द्र हे । ई बिश्वके चौथा सबसे बड़का रेलसेवा हे । 12.27 लाख कर्मचारी सङ्गे भारतीय रेल बिश्वके अठमा सबसे बड़का व्यावसायिक इकाई हे । रेलबिभाग भारतसरकारके मध्य रेल बिभागके एगो प्रभाग हे, जे भारतमे सम्पूर्ण रेलजालके योजना बनावैत हे । रेल बिभागके देखरेख रेल बिभागके केबिनेट मन्त्री द्वारा कैल जाहे आउ रेल बिभागके योजना रेल बोर्ड द्वारा बनावल जाहे ।[४]
ई भारतके परिवहन क्षेत्रके मुख्य घटक हे । ई न खाली देसके मूल संरचनात्मक आवश्यकताके पूरा करमे महत्वपूर्ण भूमिका निभावहे अपितु बिखरल क्षेत्रके एक साथे जोड़मे आउ देस राष्ट्रिय अखण्डतोके संवर्धन करहे । राष्ट्रिय आपात स्थिति खन्नि आपदाग्रस्त क्षेत्रमे राहत सामग्री पहुँचावेमे भारतीय रेल अग्रणी रहल हे । देसके औद्योगिक आउ कृषि क्षेत्रके त्वरित प्रगति रेल परिवहनके उच्च स्तरीय माङ्गके सृजन कैलक हे, बिशेषकर मुख्य क्षेत्रमे जैसे कोइला, लौह आउ इस्पात अयस्क, पेट्रोलियम उत्पाद आउ अनिवार्य बस्तु जैसेकि खाद्यान्न, उर्वरक, सीमेण्ट, चीनी, नून, खाद्य तेल आदि ।[५]
इहो देखी
[सम्पादित करथिन | स्रोत सम्पादित करथिन]सन्दर्भ
[सम्पादित करथिन | स्रोत सम्पादित करथिन]- 1 2 "[IRFCA] Indian Railways FAQ: IR History: Early Days – 1". www.irfca.org. Archived from the original on 7 मार्च 2005. Retrieved 3 January 2014.
- ↑ "संग्रहीत प्रति" (PDF). Archived (PDF) from the original on 7 अप्रैल 2020. Retrieved 17 जून 2020.
- ↑ "संग्रहीत प्रति" (PDF). Archived (PDF) from the original on 7 अप्रैल 2020. Retrieved 17 जून 2020.
- ↑ "संग्रहीत प्रति" (PDF). Archived (PDF) from the original on 7 अप्रैल 2020. Retrieved 17 जून 2020.
- ↑ "संग्रहीत प्रति" (PDF). Archived (PDF) from the original on 7 अप्रैल 2020. Retrieved 17 जून 2020.