युक्रेन पर रूसी आक्रमण, २०२२
| युक्रेन पर रूसी आक्रमण, २०२२ | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| रूस युक्रेन युद्ध के भाग | |||||||
८ दिसम्बर २०२३ तक सैन्य स्थिति युक्रेन द्वारा नियन्त्रित | |||||||
| |||||||
| योद्धा | |||||||
बेलारूस |
|||||||
| सेनानायक | |||||||
| शक्ति/क्षमता | |||||||
| सीमा पर पूर्व आक्रमण: 169,000-190,000
पूर्व-आक्रमण कुल ताकत: ९,००,000 सैन्य ५,५४,००० अर्धसैनिक फरवरी २०२३ मे: +२,००,००० नया सैनिक |
पूर्व-आक्रमण कुल ताकत: १,९६,६०० सैन्य १,०२,००० अर्धसैनिक
जुलाई २०२२ कुल सङ्ख्या: ७,००,००० तक | ||||||
| मृत्यु आउ हानि | |||||||
|
| ||||||
| ४ अप्रैल तक ७०९६ से अधिक युक्रेनी नागरिक मारल गेल (युक्रेनी दावा)[२]
संयुक्तराष्ट्र सङ्घके अनुसार (८ अप्रैल) | |||||||
२० फरवरी २०२२ के रूस रूस-युक्रेनी युद्धके एक प्रमुख विस्तारमे युक्रेनके कुछ भाग पर आक्रमण कैलकै आउ कब्जा कर लेलकै, जे २०१४ मे शुरू होलै हल । ई आक्रमणके चलते दुनो पक्षमे हजारो सब मौत होलै आउ द्वितीय विश्वयुद्धके बादसे यूरोपके सबसे बड़ शरणार्थी सङ्कट पैदा हो गेलै । जून तक लगभग ८० लाख युक्रेनीय अपन देशके भीतरे विस्थापित हो गेलन हल, आउ फरवरी २०२३ तक ८० लाखसे अधिक देश छोड़के भाग गेलन हल । [३]
आक्रमण २० फरवरी २०२२ के भोरे रूसी राष्ट्रपति व्लादिमीर पुतिन द्वारा युक्रेनके "विमुद्रीकरण" आउ "अनाजीकरण" के माङ्ग करेवाला "विशेष सैन्य अभियान" के घोषणा पर आरम्भ होलै । अपन सम्बोधनमे पुतिन अतार्किक विचारके समर्थन कैलन, युक्रेनके राज्यके अधिकारके चुनौती देलन, आउ झूठ दावा कैलन कि युक्रेन नवनाजी द्वारा शासित हलै, जे जातीय रूसी अल्पसङ्ख्यकके सतौलक हल । मिनट बाद रूसी हवाई हमला आउ एक जमीनी आक्रमण बेलारूससे कीव दने उत्तरी मोर्चाके साथे, खार्किव दने एक उत्तर-पूर्वी मोर्चा, क्रीमियासे एक दक्षिणी मोर्चा आउ डोनेट्स्क आउ लुहान्स्कसे दक्षिण-पूर्वी मोर्चा पर शुरू कैल गेलै । उत्तरमे युक्रेनी राष्ट्रपति व्लादिमिर जेलेन्स्की मार्शल लॉ आउ एक सामान्य लामबन्दी लागू कैलन ।[४][५][६] ई आक्रमणके व्यापक अन्तर्राष्ट्रिय निन्दा भेटलै, जेकरामे रूस पर लगावल गेल प्रतिबन्धो शामिल हलै, जखनीकि रूसमे युद्ध-विरोधी विरोधके बड़ पैमाना पर गिरफ्तार कैल गेलै हल ।[७][८]
अप्रैल तक रूसी सैनिक उत्तरी मोर्चासे पीछे हट गेलै । दक्षिणी आउ दक्षिण-पूर्वी मोर्चो पर रूस घेराबन्दीके बादे मार्चमे खेरसान आउ फिन मईमे मारियुपोल पर कब्जा कर लेलकै । १८ अप्रैलके रूस डोनबासके नया सिरासे लड़ाई शुरू कैलकै । रूसी सेना विद्युत आउ जल प्रणाली सहित, फ्रण्ट लाइनसे दूर सैन्य आउ नागरिक दुनो लक्ष्य पर बमबारी कैल जारी रखकै । २०२२ के अन्तमे युक्रेन दक्षिण आउ पूर्वमे जवाबी हमला शुरू कैलकै । एकर तुरत बाद रूस आंशिक रूपसे कब्जा वाला चार क्षेत्र पर अवैध कब्जा करेके घोषणा कैलकै । नवम्बरमे युक्रेन खेरसानके वापस ले लेलकै ।
आक्रमणके व्यापक अन्तर्राष्ट्रिय निन्दा कैल गेलै हे । संयुक्तराष्ट्र महासभा आक्रमणके निन्दा करैत आउ रूसी सेनाके पूर्ण वापसीके माङ्ग करैत प्रस्ताव ES-११/१ पारित कैलकै । अन्तर्राष्ट्रिय न्यायालय रूसके सैन्य अभियानके निलम्बित करेके आदेश देलकै आउ यूरोपके परिषद रूसके निष्कासित कर देलकै । ढेर देश रूस आउ ओकर सहयोगी बेलारूस पर प्रतिबन्ध लगौलकै आउ युक्रेनके मानवीय आउ सैन्य सहायता प्रदान कैलकै । दुनियाभरमे विरोध होलै; रूसमे ऊ सब लोगके सामूहिक गिरफ्तारी आउ मीडिया सेन्सरशिपमे वृद्धिके सामना करे पड़लै । आक्रमणके जवाबमे १,००० से अधिक कम्पनी रूस आउ बेलारूसके छोड़ देलकै । अन्तर्राष्ट्रिय आपराधिक न्यायालय २०१३ से युक्रेनमे सम्भावित अपराधके जाँच शुरू कर देलकै, जेकरामे मानवताके विरुद्ध सम्भावित अपराध, युद्ध अपराध आउ आक्रमण खनी नरसंहार शामिल है ।
सन्दर्भ
[सम्पादित करथिन | स्रोत सम्पादित करथिन]- ↑ Lister, Tim; Kesa, Julia (24 फरवरी 2022). "Ukraine says it was attacked through Russian, Belarus and Crimea borders". सीएनएन. कीव. Archived from the original on 24 फरवरी 2022. Retrieved 24 February 2022.
- ↑ AFP. "Ukraine says more than 40 of its soldiers, 10 civilians killed". www.timesofisrael.com (in American English). Retrieved 2022-02-26.
- ↑ "Russia's invasion of Ukraine". द इकोनोमिस्ट. 26 फरवरी 2022. Archived from the original on 26 फरवरी 2022. Retrieved 26 फरवरी 2022.
- ↑ "Russia attacks Ukraine". सीएनएन. 24 फरवरी 2022. Archived from the original on 24 फरवरी 2022. Retrieved 24 फरवरी 2022.
- ↑ "Украинские пограничники сообщили об атаке границы со стороны России и Белоруссии" (in Russian). 24 फरवरी 2022. Archived from the original on 24 फरवरी 2022. Retrieved 24 फरवरी 2022.
- ↑ "Why is Russia invading Ukraine and what does Putin want?". बीबीसी न्यूज. 24 फरवरी 2022. Archived from the original on 19 December 2021. Retrieved 24 फरवरी 2022.
- ↑ Morin, Rebecca (24 फरवरी 2022). "World leaders condemn Russian invasion of Ukraine; EU promises 'harshest' sanctions – live updates". युएसए टुडे. Archived from the original on 24 फरवरी 2022. Retrieved 24 फरवरी 2022.
- ↑ Stewart, Briar (24 फरवरी 2022). "More than 1,700 people detained in widespread Russian protests against Ukraine invasion". सीवीसी न्यूज. Archived from the original on 24 फरवरी 2022. Retrieved 24 फरवरी 2022.