सामग्री पर जैथिन

युक्रेन पर रूसी आक्रमण, २०२२

विकिपीडिया से
युक्रेन पर रूसी आक्रमण, २०२२
रूस युक्रेन युद्ध के भाग

८ दिसम्बर २०२३ तक सैन्य स्थिति

       युक्रेन द्वारा नियन्त्रित
       रूस आउ रूस समर्थक बलाके कब्जेमे

तिथि २० फरवरी २०२२ – वर्तमान
(4 वर्ष, 6 माह, 2 सप्ताह and 6 दिन)
स्थान युक्रेन, पश्चिमी रूसो
Status
योद्धा

समर्थन
बेलारूस

बेलारूस
सेनानायक
रूस

व्लादिमिर पुतिन

युक्रेन

वोलोदिमिर जेलेन्स्की

शक्ति/क्षमता
सीमा पर पूर्व आक्रमण: 169,000-190,000

पूर्व-आक्रमण कुल ताकत: ९,००,000 सैन्य ५,५४,००० अर्धसैनिक फरवरी २०२३ मे: +२,००,००० नया सैनिक

पूर्व-आक्रमण कुल ताकत: १,९६,६०० सैन्य १,०२,००० अर्धसैनिक

जुलाई २०२२ कुल सङ्ख्या: ७,००,००० तक

मृत्यु आउ हानि
रूस


युक्रेनी दावा
रूसके ५० सैनिक मारल गेलै
दुसे अधिक सैनिक पकड़ल गेलै
४ टैङ्क नष्ट
दर्जनो सब बख्तरबन्द वाहन नष्ट
६ विमानके मार गिरौलकै
२ हेलीकोप्टरके मार गिरौलकै

युक्रेन


   
युक्रेनी दावा
५० से अधिक सैनिक मारल गेलै
ढेर दर्जन घायल
१ परिवहन विमानके मार गिरौलकै, जहाज पर सवार पाँच मारल गेलै रूस

रूसी दावा
युक्रेनके सैन्य विमानस्थल आउ एकर वायुरक्षा प्रणालीके निष्प्रभावी कैलकै
४ अप्रैल तक ७०९६ से अधिक युक्रेनी नागरिक मारल गेल (युक्रेनी दावा)[]

संयुक्तराष्ट्र सङ्घके अनुसार (८ अप्रैल)
१६११ युक्रेनी नागरिक मारल गेलै
२२२७ गायल होलै

२० फरवरी २०२२ के रूस रूस-युक्रेनी युद्धके एक प्रमुख विस्तारमे युक्रेनके कुछ भाग पर आक्रमण कैलकै आउ कब्जा कर लेलकै, जे २०१४ मे शुरू होलै हल । ई आक्रमणके चलते दुनो पक्षमे हजारो सब मौत होलै आउ द्वितीय विश्वयुद्धके बादसे यूरोपके सबसे बड़ शरणार्थी सङ्कट पैदा हो गेलै । जून तक लगभग ८० लाख युक्रेनीय अपन देशके भीतरे विस्थापित हो गेलन हल, आउ फरवरी २०२३ तक ८० लाखसे अधिक देश छोड़के भाग गेलन हल । []

आक्रमण २० फरवरी २०२२ के भोरे रूसी राष्ट्रपति व्लादिमीर पुतिन द्वारा युक्रेनके "विमुद्रीकरण" आउ "अनाजीकरण" के माङ्ग करेवाला "विशेष सैन्य अभियान" के घोषणा पर आरम्भ होलै । अपन सम्बोधनमे पुतिन अतार्किक विचारके समर्थन कैलन, युक्रेनके राज्यके अधिकारके चुनौती देलन, आउ झूठ दावा कैलन कि युक्रेन नवनाजी द्वारा शासित हलै, जे जातीय रूसी अल्पसङ्ख्यकके सतौलक हल । मिनट बाद रूसी हवाई हमला आउ एक जमीनी आक्रमण बेलारूससे कीव दने उत्तरी मोर्चाके साथे, खार्किव दने एक उत्तर-पूर्वी मोर्चा, क्रीमियासे एक दक्षिणी मोर्चा आउ डोनेट्स्क आउ लुहान्स्कसे दक्षिण-पूर्वी मोर्चा पर शुरू कैल गेलै । उत्तरमे युक्रेनी राष्ट्रपति व्लादिमिर जेलेन्स्की मार्शल लॉ आउ एक सामान्य लामबन्दी लागू कैलन ।[][][] ई आक्रमणके व्यापक अन्तर्राष्ट्रिय निन्दा भेटलै, जेकरामे रूस पर लगावल गेल प्रतिबन्धो शामिल हलै, जखनीकि रूसमे युद्ध-विरोधी विरोधके बड़ पैमाना पर गिरफ्तार कैल गेलै हल ।[][]

अप्रैल तक रूसी सैनिक उत्तरी मोर्चासे पीछे हट गेलै । दक्षिणी आउ दक्षिण-पूर्वी मोर्चो पर रूस घेराबन्दीके बादे मार्चमे खेरसान आउ फिन मईमे मारियुपोल पर कब्जा कर लेलकै । १८ अप्रैलके रूस डोनबासके नया सिरासे लड़ाई शुरू कैलकै । रूसी सेना विद्युत आउ जल प्रणाली सहित, फ्रण्ट लाइनसे दूर सैन्य आउ नागरिक दुनो लक्ष्य पर बमबारी कैल जारी रखकै । २०२२ के अन्तमे युक्रेन दक्षिण आउ पूर्वमे जवाबी हमला शुरू कैलकै । एकर तुरत बाद रूस आंशिक रूपसे कब्जा वाला चार क्षेत्र पर अवैध कब्जा करेके घोषणा कैलकै । नवम्बरमे युक्रेन खेरसानके वापस ले लेलकै ।

आक्रमणके व्यापक अन्तर्राष्ट्रिय निन्दा कैल गेलै हे । संयुक्तराष्ट्र महासभा आक्रमणके निन्दा करैत आउ रूसी सेनाके पूर्ण वापसीके माङ्ग करैत प्रस्ताव ES-११/१ पारित कैलकै । अन्तर्राष्ट्रिय न्यायालय रूसके सैन्य अभियानके निलम्बित करेके आदेश देलकै आउ यूरोपके परिषद रूसके निष्कासित कर देलकै । ढेर देश रूस आउ ओकर सहयोगी बेलारूस पर प्रतिबन्ध लगौलकै आउ युक्रेनके मानवीय आउ सैन्य सहायता प्रदान कैलकै । दुनियाभरमे विरोध होलै; रूसमे ऊ सब लोगके सामूहिक गिरफ्तारी आउ मीडिया सेन्सरशिपमे वृद्धिके सामना करे पड़लै । आक्रमणके जवाबमे १,००० से अधिक कम्पनी रूस आउ बेलारूसके छोड़ देलकै । अन्तर्राष्ट्रिय आपराधिक न्यायालय २०१३ से युक्रेनमे सम्भावित अपराधके जाँच शुरू कर देलकै, जेकरामे मानवताके विरुद्ध सम्भावित अपराध, युद्ध अपराध आउ आक्रमण खनी नरसंहार शामिल है ।

  1. Lister, Tim; Kesa, Julia (24 फरवरी 2022). "Ukraine says it was attacked through Russian, Belarus and Crimea borders". सीएनएन. कीव. Archived from the original on 24 फरवरी 2022. Retrieved 24 February 2022.
  2. AFP. "Ukraine says more than 40 of its soldiers, 10 civilians killed". www.timesofisrael.com (in American English). Retrieved 2022-02-26.
  3. "Russia's invasion of Ukraine". द इकोनोमिस्ट. 26 फरवरी 2022. Archived from the original on 26 फरवरी 2022. Retrieved 26 फरवरी 2022.
  4. "Russia attacks Ukraine". सीएनएन. 24 फरवरी 2022. Archived from the original on 24 फरवरी 2022. Retrieved 24 फरवरी 2022.
  5. "Украинские пограничники сообщили об атаке границы со стороны России и Белоруссии" (in Russian). 24 फरवरी 2022. Archived from the original on 24 फरवरी 2022. Retrieved 24 फरवरी 2022.
  6. "Why is Russia invading Ukraine and what does Putin want?". बीबीसी न्यूज. 24 फरवरी 2022. Archived from the original on 19 December 2021. Retrieved 24 फरवरी 2022.
  7. Morin, Rebecca (24 फरवरी 2022). "World leaders condemn Russian invasion of Ukraine; EU promises 'harshest' sanctions – live updates". युएसए टुडे. Archived from the original on 24 फरवरी 2022. Retrieved 24 फरवरी 2022.
  8. Stewart, Briar (24 फरवरी 2022). "More than 1,700 people detained in widespread Russian protests against Ukraine invasion". सीवीसी न्यूज. Archived from the original on 24 फरवरी 2022. Retrieved 24 फरवरी 2022.