सिक्किम
| सिक्किम | |
|---|---|
| राज्य | |
(ऊपरेसे दक्षिणावर्त) कञ्चनजङ्घा; गुरुडोङ्गमर झील; टेमी टी गार्डन; नाम्चीमे सिद्धेश्वर धाम मन्दिर परिसर; रुमटेक मठ | |
| आदर्शवाक्य: खाम सम वाङ्गडु (तीनो लोकके विजेता) | |
| राष्ट्रगान: जहान बागचा तीस्ता रङ्गीत (जने तीस्ता आउ रङ्गीत बहहै) | |
| निर्देशाङ्क (गान्तोक): 27°33′N 88°30′E / 27.550°N 88.500°Eनिर्देशाङ्क: 27°33′N 88°30′E / 27.550°N 88.500°E | |
| देश | |
| सङ्घमे प्रवेश † | १६ मई १९७५ |
| राजधानी | गान्तोक |
| सबसे बड़ नगर | गान्तोक |
| जिला | ६ |
| सरकार | |
| • अङ्ग | सिक्किम सरकार |
| • राज्यपाल | गङ्गा प्रसाद |
| • मुख्यमन्त्री | प्रेम सिंह तमाङ्ग (एसकेएम) |
| • विधानमण्डल | एकसदनीय
|
| • संसदीय क्षेत्र | लोकसभा (१ सीट) राज्यसभा (१ सीट) |
| • उच्चन्यायालय | सिक्किम उच्चन्यायालय |
| क्षेत्रफल | |
| • कुल | 7,096 किमी2 (2,740 वर्ग मील) |
| • क्रम | २७मा |
| जनसङ्ख्या (२०११)[१] | |
| • कुल | ६,१०,५७७ |
| • क्रम | २८मा |
| • घनत्व | Lua error in घटक:Convert at line 1866: attempt to index local 'en_value' (a nil value). (Lua error in घटक:Convert at line 1866: attempt to index local 'en_value' (a nil value).) |
| भाषा[२][३] | |
| • राजभाषा | |
| • अतिरिक्त आधिकारिक | |
| समयमण्डल | युटिसि+०५:३० (भारतीय मानक समय) |
| आइएसओ ३१६६ सङ्केत | IN-SK |
| वाहन पञ्जीकरण | SK |
| मानव विकास सूचकाङ्क (२०१९) | |
| साक्षरता | ८२.६% (१३मा) |
| जालस्थल | www.sikkim.gov.in |
| † सिक्किमके विधानसभा राजशाहीके समाप्त कर देलकै आउ भारतके एक घटक इकाई होवेके सङ्कल्प लेलकै । ई सब मुद्दा पर एक जनमत सङ्ग्रह होलै आउ अधिकांश मतदाता हँ मे मतदान कैलकै । 15 मई 1975 के भारतके राष्ट्रपति एक संवैधानिक संशोधनके पुष्टि कैलकै जे सिक्किमके भारतके २२मा राज्य बना देलकै । | |
सिक्किम भारतके पूर्बोत्तरभागमे स्थित एगो पर्बतीय राज्य है । अङ्गूठाके आकारके ई राज्य पच्छिदन्ने नेपाल, उत्तर आउ पूरुदन्ने चीनी तिब्बत स्वायत्तक्षेत्र आउ दक्खिन-पूरुदन्ने भूटानसे लगल है । भारतके पच्छिमबङ्गाल (बङ्गाल) राज्य एकर दक्खिनमे है ।[४] अङ्ग्रेजी, नेपाली, लेप्चा, भूटिया, लिम्बू आउ हिन्दी अधिकारिक भाषा है । हिन्दु आउ बज्रयान बौद्धधर्म सिक्किमके प्रमुखधर्म है । गङ्गटोक राजधानी आउ सबसे बड़नगर है ।[५]
सिक्किम नाम ग्याल राजतन्त्र द्वारा शासित एक स्वतन्त्र राज्य गलै, किन्तु प्रशासनिक समस्यायके चलते आउ भारतमे विलय आउ जनमतके कारण 1975 मे एक जनमत-सङ्ग्रहके साथे भारतमे एकर विलय हो गेलै ।[६] ओही जनमत सङ्ग्रहके पश्चात् राजतन्त्रके अन्त आउ भारतीय संविधानके नियम-प्रणालीके ढाँचामे प्रजातन्त्रके उदय होलै ।[७]
सिक्किमके जनसङ्ख्या भारतके राज्यमे न्यूनतम[८] तआउ क्षेत्रफल गोआके पश्चात् न्यूनतम है । अपन छोट आकारके बावजूदो सिक्किम भौगोलिक दृष्टिसे बड़ी विविधतापूर्ण है । कञ्चनजङ्गा जे कि दुनियाके तेसरा सबसे ऊँचा चोटी है, सिक्किमके उत्तरी पश्चिमी भागमे नेपालके सीमा पर है आउ ई पर्वत चोटीके प्रदेशके ढेर भागसे आसानीसे देखल जा सकहै । साफ सुथरा होवे, प्राकृतिक सुन्दरता पुची एवं राजनीतिक स्थिरता आदि विशेषताके कारण सिक्किम भारतमे पर्यटनके प्रमुख केन्द्र है ।
सम्बन्धित लेख
[सम्पादित करथिन | स्रोत सम्पादित करथिन]सन्दर्भ
[सम्पादित करथिन | स्रोत सम्पादित करथिन]- ↑ "2011 Census reference tables – total population". Government of India. 2011. Archived from the original on 8 जुलाई 2013. Retrieved 16 जुलाई 2013.
- ↑ "1977 Sikkim government gazette" (PDF). sikkim.gov.in (in English). Governor of Sikkim. p. 188. Archived from the original (PDF) on 22 जुलाई 2018. Retrieved 22 July 2018.
- ↑ "50th Report of the Commissioner for Linguistic Minorities in India" (PDF). 16 जुलाई 2014. p. 109. Archived from the original (PDF) on 2 जनवरी 2018. Retrieved 6 नवम्बर 2016.
- ↑ "Physical Features of Sikkim". Department of Information and Public Relations, Government of Sikkim. 29 सितम्बर 2005. Archived from the original on 7 फरवरी 2005. Retrieved 12 अक्तूबर 2006.
{{cite web}}: Check date values in:|access-date=and|date=(help) - ↑ "General Information". सिक्किमइन्फो.नेट. Archived from the original on 30 नवम्बर 2006. Retrieved 12 अक्तूबर 2006.
{{cite web}}: Check date values in:|access-date=(help) - ↑ "Sikkim". www.gloriousindia.com. 31 दिसम्बर 2006. Archived from the original on 10 जनवरी 2007. Retrieved 23 जनवरी 2007.
{{cite web}}: Check date values in:|date=(help) - ↑ "History of Sikkim". डिपार्टमेण्ट ऑफ इन्फरमेशन एण्ड पब्लिक रिलेशन्स, सिक्किम सरकार. 29 सितम्बर 2005. Archived from the original on 22 अप्रैल 2008. Retrieved 12 अक्तूबर 2006.
{{cite web}}: Check date values in:|access-date=and|date=(help) - ↑ अर्जुन अदलखा (1997). "Population Trends: India" (पीडीएफ़). International brief. यू.एस. डिपार्टमेण्ट ऑफ कॉमर्स. p. 5. Archived from the original on 20 जून 2013. Retrieved 12 अक्तूबर 2006.
{{cite web}}: Check date values in:|access-date=(help); Unknown parameter|month=ignored (help)
